Vì sao mèo không cảm nhận được vị ngọt?
Trong thế giới động vật, hầu hết các loài đều có khả năng cảm nhận vị ngọt – một tín hiệu quan trọng để nhận biết thực phẩm giàu năng lượng như trái cây chín hay mật ong. Tuy nhiên, mèo lại là ngoại lệ hiếm hoi. Các nghiên cứu khoa học đã chứng minh rằng mèo hoàn toàn không có thụ thể để cảm nhận vị ngọt.
Cấu tạo vị giác của mèo
Con người có khoảng 9.000 gai vị giác, cho phép phân biệt rõ rệt các vị cơ bản: ngọt, mặn, chua, đắng và umami. Trong khi đó, mèo chỉ sở hữu chưa tới 500 gai vị giác – ít hơn chúng ta gần 20 lần. Điều này khiến trải nghiệm vị giác của mèo “nghèo nàn” hơn và tập trung vào những yếu tố sống còn, thay vì sự phong phú của mùi vị.
Chính vì vậy, mèo không hứng thú với bánh kẹo hay trái cây. Thay vào đó, chúng cực kỳ nhạy cảm với các loại thịt giàu đạm – nguồn dinh dưỡng thiết yếu cho sự sống còn.
Vai trò của gen TAS1R2 và TAS1R3
Sự thiếu hụt vị giác ngọt ở mèo có liên quan trực tiếp đến gen. Ở người và nhiều loài động vật khác, việc cảm nhận vị ngọt dựa trên sự hoạt động của hai gen: TAS1R2 và TAS1R3. Khi kết hợp, chúng tạo ra một thụ thể nhận diện đường.
Ở mèo, gen TAS1R2 đã bị biến đổi và trở nên “vô hiệu”. Điều này khiến chúng hoàn toàn không có khả năng nhận biết vị ngọt, bất kể đó là đường tự nhiên (glucose, fructose) hay chất tạo ngọt nhân tạo (saccharin, aspartame).
So sánh với vị giác của con người và động vật khác
| Loài | Số gai vị giác (ước tính) | Khả năng cảm nhận vị ngọt |
|---|---|---|
| Con người | ~9.000 | Có, phân biệt được nhiều loại đường |
| Chó | ~1.700 | Có, nhưng kém hơn con người |
| Mèo | <500 | Không, hoàn toàn thiếu thụ thể ngọt |

Ảnh hưởng của việc thiếu vị giác ngọt đến thói quen ăn uống của mèo
Việc mèo không thể nếm vị ngọt không chỉ là một sự thật khoa học thú vị, mà còn giải thích cho nhiều thói quen ăn uống độc đáo của loài vật này.
Mèo là loài ăn thịt bắt buộc (obligate carnivore)
Mèo thuộc nhóm động vật ăn thịt bắt buộc – tức là chế độ ăn của chúng phải chứa gần như hoàn toàn protein và chất béo từ động vật. Việc thiếu khả năng cảm nhận vị ngọt phản ánh đúng nhu cầu sinh học này. Đường hay tinh bột đơn giản không mang lại giá trị cho mèo, thậm chí có thể gây hại nếu ăn nhiều.
Thói quen lựa chọn thức ăn không dựa vào vị ngọt
Nếu con người có xu hướng tìm đến đồ ngọt như một phần thưởng cho não bộ, thì mèo lại hoàn toàn khác. Chúng chọn thức ăn dựa trên:
- Mùi hương: mèo có khứu giác nhạy gấp 14 lần con người.
- Kết cấu (texture): chúng thích thịt mềm, dễ xé bằng răng nanh.
- Hàm lượng protein: mùi và vị umami từ thịt, cá khiến mèo “phát cuồng”.
Vậy nên, một chiếc bánh ngọt nhiều đường nhưng ít thịt sẽ chẳng bao giờ hấp dẫn một chú mèo bằng một miếng cá nướng.
Tại sao mèo ít hứng thú với trái cây và bánh kẹo
Có nhiều người nuôi thử cho mèo ăn xoài, dưa hấu hay một miếng bánh. Một số chú mèo có thể liếm thử vì tò mò, nhưng thực chất chúng không “thưởng thức” được vị ngọt. Điều chúng cảm nhận chỉ là mùi, độ ẩm hoặc độ béo của món ăn.
Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science, mèo hoàn toàn không có phản ứng thần kinh nào trước đường sucrose, trong khi con người và chó đều tỏ ra hứng thú. Đây là bằng chứng rõ ràng nhất cho thấy chúng không thể nếm vị ngọt.
Những loại thức ăn ngọt mà mèo thường gặp
Dù không cảm nhận được vị ngọt, mèo vẫn thường xuyên tiếp xúc với những món ăn chứa đường – chủ yếu thông qua thói quen chia sẻ đồ ăn của con người. Điều này dẫn đến nhiều hiểu lầm thú vị.
Mèo và kem – sự tò mò nhưng không cảm nhận được ngọt
Nhiều chủ nuôi kể rằng mèo của họ rất thích liếm kem. Thực ra, điều hấp dẫn mèo không phải là đường, mà chính là chất béo và mùi sữa. Kem thường giàu chất béo động vật, tạo nên hương vị béo ngậy mà mèo cực kỳ yêu thích.

Mèo có thể ăn trái cây không?
Một số trái cây an toàn cho mèo như dưa hấu, chuối, táo (không hạt) có thể được dùng làm món ăn vặt nhỏ. Tuy nhiên, mèo ăn trái cây chỉ vì độ mọng nước và kết cấu lạ miệng, chứ không phải vì vị ngọt. Cần lưu ý tránh nho, nho khô và cam quýt vì có thể gây độc cho mèo.
Đường và các sản phẩm chứa đường – nguy hiểm tiềm ẩn
Dù mèo không cảm nhận được vị ngọt, việc ăn phải thực phẩm nhiều đường vẫn có thể gây hại, bao gồm:
- Béo phì và tiểu đường ở mèo nuôi trong nhà.
- Rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy.
- Ảnh hưởng đến răng miệng.
Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo không nên cho mèo ăn thực phẩm ngọt của con người, kể cả khi chúng tỏ ra hứng thú.
Kết luận
Việc mèo không thể cảm nhận vị ngọt là một trong những khác biệt thú vị nhất giữa loài mèo và con người. Nguyên nhân nằm ở cấu tạo gen và vị giác đặc thù, phản ánh chế độ ăn của một loài ăn thịt bắt buộc. Thay vì đường và tinh bột, mèo luôn hướng tới các nguồn thức ăn giàu protein và chất béo động vật. Hiểu được điều này sẽ giúp bạn chọn lựa thực phẩm phù hợp hơn, đồng thời tránh được những sai lầm có thể gây hại cho sức khỏe thú cưng.
FAQs – Câu hỏi thường gặp về vị giác của mèo
1. Mèo có thể ăn kẹo hay bánh ngọt không?
Không. Mèo không thể cảm nhận vị ngọt, và việc ăn nhiều đường có thể gây hại cho hệ tiêu hóa, răng miệng, thậm chí dẫn đến béo phì và tiểu đường.
2. Mèo có thích kem vì ngọt không?
Không. Điều mèo thích ở kem là chất béo và mùi sữa, chứ không phải vị ngọt. Tuy nhiên, bạn cũng không nên cho mèo ăn nhiều kem vì có thể gây tiêu chảy do lactose.
3. Mèo có thể ăn trái cây không?
Một số loại trái cây an toàn như dưa hấu, táo (không hạt), chuối có thể cho mèo ăn với lượng nhỏ. Nhưng mèo không ăn vì vị ngọt mà chủ yếu vì độ mọng nước và kết cấu lạ miệng.
4. Tại sao mèo không thích đồ ngọt nhưng lại thích thịt?
Do gen TAS1R2 ở mèo đã vô hiệu hóa, khiến chúng không cảm nhận được ngọt. Thay vào đó, vị giác và khứu giác của mèo tập trung mạnh vào protein và mùi thịt, phản ánh nhu cầu sinh học của loài ăn thịt bắt buộc.
5. Có loại thực phẩm nào nên tuyệt đối tránh cho mèo không?
Có. Bạn không nên cho mèo ăn nho, nho khô, hành, tỏi, sô-cô-la, đồ ngọt nhân tạo có chứa xylitol và thực phẩm nhiều gia vị. Đây đều là những chất có thể gây độc cho mèo.
👉 Nhờ sự khác biệt về vị giác, mèo có những sở thích ẩm thực rất riêng. Việc hiểu rõ điều này sẽ giúp bạn chăm sóc thú cưng đúng cách, xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học và đảm bảo sức khỏe lâu dài cho mèo yêu.
🔎Lưu ý: Bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin tổng quan.